Ål kommune

- kulturkommunen

  Kontrast   English   Kart   Nettstadkart   Tekststørrelse   Kontakt oss

Landbruk

Avløysar

Dersom du treng avløysar;
ta kontakt med Landbrukstenester Folgefonna på telefon: 930 94 485.

Bu- og driveplikt

Buplikt vert utløyst i samband med eigarskifte og tyder at bustadhus skal nyttast til heilårs busetjing anten av eigar (personleg buplikt) eller av ein leigetakar (upersonleg buplikt). Driveplikt er plikt til å drive jordbruksareal dvs. hauste og kultivere arealet årleg.

Buplikt

Etter Konsesjonslovas § 5, fyrste ledd, er det personleg buplikt i 5 år ved erverv av jord- og skogbrukseigedom med meir enn 25 dekar  fulldyrka og/eller overflatedyrka areal eller 500 daa produktiv skog. Buplikta er oppfylt viss eigaren er registrert i folkeregisteret med vedkomande eigedom som bustadadresse.

Det er konsesjonsplikt når eigedommen har over 100 daa totalareal.

Det er ikkje lenger høve til å søke om fritak frå buplikt. Viss du overtek eigedom med buplikt og ikkje buset deg der innan 1 år, må du søke kommunen om konsesjon.

Innskjerping av buplikta i Ål

Etter Konsesjonslovas § 7, kan kommunen ved forskrift innføre buplikt ved overdraging av einkvar bygd eigedom som er, eller har vore i bruk som heilårsbustad. Eigaren sjølv treng ikkje å bu på eigedomen, men kan til dømes leige ut heile eller delar av bustaden til fastbuande.

Ål kommune har saman med omlag 80 av landets 431 kommunar  innført en slik innskjerping av lova. Det er kommunen som skal føre kontroll med at buplikta vert oppfylt.

Reglane gjev kommunane høve til å sette slektskapsunnataket ut av kraft. I Ål kommune er det gjort frå og med 7.2.2011 Slik at det ikkje lenger er noko unnatak for buplikt sjølv om overdraging skjer innan  familie.

Driveplikt

Gjeld alt jordbruksareal dvs. fulldyrka jord, overflatedyrka jord og innmarksbeite. Driveplikta er personleg. Eigar av jordbruksareal pliktar å drive jorda så lenge vedkomande er eigar.

Driveplikta er fastlagt i Lov om jord (jordlovas) § 8

Driveplikta kan oppfyllast ved skriftleg avtale om bortleige for 10 år. Kommunen skal godkjenne slik leigeavtale. Avtala kan ikkje seiast opp av utleigar med mindre det er misleghald. Kommunen skal føre tilsyn med at driveplikta vert oppfylt og kan gi pålegg om bortleige av jord eller leige bort jord.  Det er i særskilte høve mogleg å søke kommunen om fritak frå driveplikta.

 

Meir info:

Statens landbruksforvaltning (SLF) si temaside om buplikt

Statens landbruksforvaltning (SLF) si temaside om driveplikt

Landbruksdepartementets rundskriv M-2/2009 konsesjon og boplikt (.pdf) 

Landbruksdepartementets rundskriv M-3/2009 Driveplikten etter jordloven

 

Deling av driftseining

Gjerdehald

Forbod mot bruk av piggtråd
Med lov om dyrevelferd, gjeldande frå juni 2009, vart det innført eit generelt forbod mot bruk av piggtråd ”for å regulere dyrs ferdsel.” (§15). Dette tyder at det er forbode å bruke piggtråd i nye gjerde, men det er framleis lov å vedlikehalde dei piggtrådgjerda som allereie finst.


Hald gjerda i god stand
Me minner om at alle har plikt til å halde gjerda sine i slik stand at dei ikkje er til fare for folk og dyr. Det gjeld hyttefolk så vel som fastbuande.

Eit godt gjerde skal vera minst ein meter høgt, så tett at småfe ikkje kan smette igjennom, og utan piggtråd, trådvasar eller anna som dyr kan setja seg fast i. Grinder skal slå utover.

Ål kommune oppmodar alle grunneigarar om å gjera ein innsats slik at me kan bli kvitt gamal piggtråd, nedgrodde trådgjerde og anna rask i utmarka .Gjerde som ikkje lenger har nokon funksjon skal ryddast vekk, og attverande gjerde skal haldast i skikkeleg stand.

Dersom nokon kjem over dårlege gjerde i utmarka, ber me om at dei melder frå til Servicetorget i Ål kommune slik at me kan følgje opp saka.

Kva kommunen reknar som sauesikkert gjerde

Utdjuping av reglane for bruk av piggtråd slik Mattilsynet tolkar lov om dyrevelferd

Jordleigekontrakt - døme

Dette er berre eit døme - både kva tenester som eventuelt skal reknast inn og pris blir sjølvsagt ein diskusjon mellom utleigar og leigetakar.

Døme på jordleigekontrakt finn du her

Jordprøver

Det er som kjent eit krav at alle føretak som disponerer jordbruksareal med planteproduksjon, og som har rett til produksjonstilskot i jordbruket, skal laga gjødselplan kvart år. Det er ein del av miljøplan trinn 1 som gardbrukarar skal ha i orden både i høve til KSL og søknad om produksjonstilskot.

For å kunne laga gode gjødselplanar er det naudsynt å kjenne næringsinnhald i jorda. Det kan ein finne ved å analysere jordprøver henta frå dei ulike teigane som skal gjødslast. Nye jordprøver må takast minst kvart 8. år. Dei skal analyserast for pH, fosfor, kalium og glødetap, eventuelt at det blir gjeve ei skjønsmessig vurdering av moldinnhald.

Gjødselplanen kan du anten laga sjølv, eller du kan kjøpe tenesta frå til dømes Norsk landbruksrådgjeving (NLR). Dersom du vel å kjøpe tenesta frå NLR, ber dei om at du tek kontakt før du tek prøvene.

Kommunen har jordprøvebor til utlån og små pappaskar til å samle jordprøvene i. Ta kontakt med Servicetorget på Tingstugu tlf. 32 08 50 00. Frå og med hausten 2014 får den enkelte gardbrukar sjølv ansvar for å sende prøvene til analyse.
Du må merkje jordprøvene godt slik at du veit kva teig dei er henta frå og fylle ut bestillingsskjemaet nedanfor. 

Slik tek du ut jordprøver (.pdf)

Bestillingsskjema (.pdf)

Meir om jordprøver

Send jordprøvene til: 

Eurofins
Avdeling Jord og planter

Postboks 3033
1506 Moss

Aktuell lenke:

Forskrift om gjødslingsplanlegging:

 

Konsesjon for erverv av fast eigedom

Skal du kjøpe landbrukseigedom må du søke kommunen om konsesjon.

Det same gjeld viss du kjøper bustadhus og ikkje ynskjer å oppfylle buplikta.

Søknadsskjema (SLF-359 ) finn du her.

Konsesjonslova

All overtaking av fast eigedom er konsesjonspliktig med nokre unnatak. I dei tilfelle der det er fritak for konsesjon skal kjøpar fylle ut og underteikne eigenfråsegnskjema.

Føremål 
Regulere og kontrollere omsetting av fast eigedom, og sjå til at eigedommar som er eller har vore nytta som heilårsbustad framleis blir nytta som heilårsbustad. 

Målgruppe 
Eigenfråsegn om konsesjonsfritak kan nyttast ved overdraging av: 
Sitat frå § 4 i konsesjonslova (unntak på grunnlag av eiendommens karakter)  
Konsesjon er ikke nødvendig ved erverv av:  

  1. ubebygde enkelttomter for bolig eller fritidshus, dersom tomten ikke er større enn 2 dekar og er godkjent fradelt etter plan- og bygningsloven og jordloven. 
  2. ubebygde enkelttomter for bolig eller fritidshus som ligger i et område som i kommuneplanens arealdel eller reguleringsplan etter plan- og bygningsloven er utlagt til bebyggelse og anlegg, og der tomteinndelinger foretatt eller godkjent av bygningsmyndighetene. 
  3. andre ubebygde arealer, dersom de ligger i et område som i reguleringsplan er regulert til annet enn landbruks-, natur- og friluftsformål samt reindrift, eller som i kommuneplanens arealdel er lagt ut til bebyggelse og anlegg. 
  4. bebygd eiendom, ikke over 100 dekar, der fulldyrka og overflatedyrka jord ikke er mer enn 25 dekar.   

Ved andre overdragingar må den som kjøper eigedom søkje om konsesjon.  

I Ål kommune er slektskapsunnataket oppheva. Det gjer at ny eigar må søke om konsesjon viss  bustadhus overteke frå nær slekt, ikkje framleis skal vera i bruk som bustadhus.  

Vilkår  
Kjøparen må stadfeste at:

  • ubebygde tomter skal bebyggast innan 5 år
  • bruken av eigedommen ikkje blir endra i strid med plan
  • bebygd eigedom som er eller har vore nytta som heilårsbustad framleis skal nyttast som heilårsbustad, anten av kjøparen sjølv eller andre.
  • reglane om buplikt på landbrukseigedommar skal oppfyllast

Saksgang 
Utfylt og underteikna skjema skal sendast Ål kommune. Det er to ulike skjema:  

Eigenfråsegn om konsesjonsfridom i kommunar med nedsett konsesjonsgrense SLF-356N (raudt skjema)  

Dette skjemaet skal nyttast i Ål fordi me har innført 0-konsesjonsgrense ved tileigning/kjøp av både bebygd og ubebygd eigedom. 
Det er viktig å vera klar over at slektskapsunnataket er oppheva i Ål kommune. 
Dersom eigedomen er større enn 100 daa eller har meir enn 25 daa fulldyrka og/eller overflatedyrka jord nyttar du skjemaet SLF-360 (grønt skjema):  

Eigenfråsegn konsesjonsfridom ved tileigning/kjøp av fast eigedom mv (grønt skjema)  

Kommunen skal stadfeste på eigenfråsegna at overdraginga er konsesjonsfri og ikkje fører til deling av driftseining jf. jordlova § 12. Eigenfråsegna skal deretter sendast som vedlegg til skøyte når det blir sendt til tinglysing hjå Kartverket Tinglysing, Postboks 600 Sentrum, 3507 HØNEFOSS. Kort sakshandsamingstid i kommunen dersom tilhøva ligg til rette for å nytte eigenfråsegn om konsesjonsfritak, og skjema er riktig utfylt.  

Den som står oppført som rekvirent  på skøytet får tilsendt rekning på tinglysingsgebyr og dokumentavgift frå Statens kartverk.  

Forskrift om nedsett konsesjonsgrense i Ål

Lag og organisasjonar i jordbruket i Ål

Ål Bondelag
Leiar: Vidar Kolbjørnsgard

Ål Bonde- og Småbrukarlag
Leiar: Thor Warberg

Ål Bygdekvinnelag
Leiar: Tone Idunn Anthun

Leveld Bygdekvinnelag
Leiar: Bjørg Feten

Votndalen Bygdekvinnelag
Leiar: Aud Ellinor Skrindo-Tveito

Oppheim Bygdekvinnelag
Kontaktperson: Anne Gerd Haugo

Torpo Bygdekvinnelag
Leiar: Anne Bente Hovda

Ål Sankelag
Leiar: Rune Bøygard

Fødalen Beitelag
Leiar: Torkel Høgset

Ål Sau- og Geitalslag
Leiar: Karianne Sørbøen

Vats og Leveld Småfelag
Leiar: Karstein Dolvik

Dyrevernnemnda for Hallingdal
Leiar:

Nydyrking

Planar om nydyrking skal godkjennast av kommunen. Det gjeld uavhengig av kor stort arealet er. 

Saksgang
Meir info finn du hjå Statens landbruksforvaltning (mellom anna søknadsskjema) 

Vedlegg til søknad
Oversiktskart som syner kvar landbrukseigedomen ligg og detaljert kart som syner det omsøkte arealet. Servicetorget på Tingstugu kan hjelpe deg med å skaffe kart. På Hallingkart.no kan du vera sjølvhjelpen.

Søknadsfrist
Året rundt.

Handsamingstid
Nydyrkingssaker krev synfaring på barmark. Total handsamingstid vil difor vera avhengig av når på året søknaden kjem inn. Du får førebels svarbrev med opplysning om når søknaden er venta ferdig handsama innan tre veker etter at me har motteke søknaden.

Vanlegvis blir søknaden avgjort administrativt. I spesielle tilfelle blir saka handsama i sektorutval for teknisk, næring og ressurs. Alle søknader om nydyrking skal sendast på høyring til Buskerud fylkeskommune. Dette fordi kulturminneforvaltninga i ein del tilfelle ynskjer å koma på synfaring før dyrkingsarbeidet tek til. Det er kommunen som sender syter for at fylkeskommunen får høve til å uttala seg.

Lover/vedtekter
Ordninga er heimla i Forskrift om nydyrking

Klageadgang og instans
Send ei eventuell klage til Ål kommune. Dersom klaga ikkje blir teke til følgje, blir saka sendt vidare til Fylkesmannen.

Har du spørsmål ta kontakt med fagkonsulent Bjørg Torsteinsrud

Skogbruk

Skogbruk

Torvuttak

Torvuttak blir rekna som omdisponering av dyrka jord (jordlova §9)
Dersom dyrka jord skal brukast til noko anna enn jordbruksproduksjon, krev det søknad og eventuelt vedtak om dispensasjon. I juni 2015 gjorde STNR (sektorutval for teknisk næring og ressurs) eit prinsippvedtak der dei stramma inn dispensasjonspraksisen (Sak 65/15). Ål kommune gjev no vanlegvis ikkje dispensasjon for omdisponering av dyrka jord når føremålet er uttak av torv. Grunngjevinga er at dei drifts- eller miljømessige ulempene torvuttak gjev for landbruket og kulturlandskapet på kort og lang sikt veg tyngre enn det samfunnsgagnet ei omdisponering til dette føremålet gjev. Prinsippet gjeld kommersielt torvuttak. Uttak av torv til eige hustak er framleis tillate.

Det er grunneigar som må søkje om omdisponering. 
Vedtak gjort i STNR 23.06.15